Thuê xe tự lái không có hợp đồng thì sao?

Rủi ro nằm ở cả hai phía. Không có hợp đồng thì khi xảy ra sự cố, mất mát hay tranh chấp phí, không bên nào chứng minh được đã thoả thuận những gì. Điều 78 Luật Đường bộ 2024 quy định kinh doanh cho thuê phương tiện để tự lái phải có hợp đồng bằng văn bản giữa hai bên.

Hợp đồng thuê xe tự lái có cần công chứng không?

Không. Hợp đồng thuê tài sản giữa hai bên có hiệu lực từ khi hai bên ký, không thuộc loại bắt buộc công chứng. Quan trọng hơn công chứng là nội dung phải rõ ràng: thời hạn, giá, giới hạn km, cách xử lý sự cố và trách nhiệm mỗi bên.

Biên bản bàn giao xe bằng video Zalo có giá trị pháp lý không?

Có. Dữ liệu điện tử là một nguồn chứng cứ được công nhận theo Điều 94–95 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 và Luật Giao dịch điện tử 2023. Điều kiện là hợp đồng phải ghi rõ rằng video/ảnh gửi qua Zalo giữa hai bên chính là biên bản bàn giao.

Hợp đồng thuê xe tự lái mẫu — đọc kỹ từng điều trước khi ký

Hầu hết các bên cho thuê xe tự lái ở Việt Nam không công khai hợp đồng của họ. Bạn chỉ thấy nó lúc đã đứng cạnh xe, đang gấp, và ký cho xong.

Chúng tôi làm ngược lại: hợp đồng của Xế Cưng công khai, tải được, đọc trước bao lâu cũng được.

Hai bản này là hợp đồng thật đang dùng, chỉ ẩn thông tin cá nhân của bên cho thuê và biển số/số khung xe. Bạn dùng nó để đối chiếu khi thuê xe ở bất cứ đâu, không riêng chỗ chúng tôi.

Hợp đồng thuê xe tự lái phải dựa trên căn cứ nào

Một hợp đồng nghiêm túc luôn dẫn căn cứ pháp lý ngay đầu văn bản. Bản của chúng tôi dẫn:

Căn cứ	Vì sao có mặt
Bộ luật Dân sự 91/2015/QH13	nền tảng cho hợp đồng thuê tài sản, đặt cọc, cầm cố
Luật Đường bộ 35/2024/QH15, Điều 78	điều khoản riêng về dịch vụ cho thuê phương tiện để tự lái
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 36/2024/QH15	nghĩa vụ của người lái trong thời gian thuê
Nghị định 67/2023/NĐ-CP	bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới
Nghị định 13/2023/NĐ-CP	bảo vệ dữ liệu cá nhân — bạn đưa CCCD và GPLX, phải có cam kết dùng đúng mục đích
Luật Giao dịch điện tử 20/2023/QH15	để video/ảnh bàn giao qua Zalo có giá trị chứng cứ

Nếu hợp đồng bạn được đưa không dẫn căn cứ nào, hoặc dẫn luật đã hết hiệu lực (Luật Giao thông đường bộ 2008 chẳng hạn), đó là dấu hiệu bản đó được sao chép qua tay nhiều lần mà không ai cập nhật.

Những điều khoản đáng đọc chậm

Điều 2 — thời hạn và trễ giờ

Phải ghi rõ giờ, không chỉ ngày. Và phải nói trễ thì tính thế nào. Bản của chúng tôi chia bậc:

trễ 0–60 phút: miễn phí
trễ trên 1 đến 5 giờ: 100.000đ/giờ
trễ trên 5 giờ: tính thành một ngày thuê đầy đủ
trễ trên 24 giờ mà không liên lạc được: bên cho thuê có quyền trình báo công an và thu hồi xe

Bậc đầu tiên quan trọng hơn bạn tưởng. Không có nó, tắc đường 20 phút cũng thành tranh cãi.

Điều 3 — giới hạn quãng đường

Con số cần có hai phần: mức tiêu chuẩn và đơn giá phụ trội. Của chúng tôi là 300 km/ngày, vượt thì 3.000đ/km, đối soát khi trả xe.

Hãy tự nhân ra trước khi ký. Đi Đà Lạt và về là khoảng 600 km — nếu thuê 2 ngày thì vừa hạn mức, thuê 1 ngày thì phát sinh 300 km phụ trội.

Điều 4 — đặt cọc: hai lựa chọn, không phải một

Đây là chỗ khác biệt lớn nhất giữa các bên cho thuê. Bản của chúng tôi cho bên thuê chọn một trong hai:

đặt cọc bằng tiền — theo Điều 328 Bộ luật Dân sự 2015
cầm cố xe máy có giấy đăng ký đứng tên mình hoặc người uỷ quyền hợp lệ — theo Điều 309

Điểm cần hiểu đúng: biện pháp bảo đảm không giới hạn và không thay thế nghĩa vụ thanh toán. Cầm cố xe máy không có nghĩa là "làm hỏng gì thì mất xe máy là xong". Các khoản phát sinh vẫn phải trả bằng tiền; tài sản cầm cố chỉ là bảo đảm.

Điều 5 — pin và tiền điện

Phần này chỉ có ở xe điện, và cũng là phần dễ bị viết mơ hồ nhất.

Cách của chúng tôi: bạn không bắt buộc sạc đầy trước khi trả xe. Bạn trả tiền theo số % pin đã tiêu hao, minh bạch theo giá trạm V-Green/VinFast (3.858 đồng/kWh tại thời điểm ký hợp đồng, có thể thay đổi theo giá công bố).

Một mốc phải để ý: để pin tụt dưới 10% là phí phạt 3.000.000đ. Không phải để làm khó — mức pin quá thấp ảnh hưởng tuổi thọ pin và làm việc cứu hộ phức tạp hơn nhiều.

Điều 11 — cứu hộ xe điện

Điều khoản này gần như không có trong hợp đồng xe xăng, và rất quan trọng: xe điện VinFast bị cấm kéo dòng. Nếu xe không di chuyển được, chỉ được dùng dịch vụ cứu hộ xe sàn do bên cho thuê chỉ định. Kéo sai cách có thể làm hỏng hệ truyền động.

Biên bản bàn giao: không có tờ giấy nào

Nhiều nơi đưa bạn một tờ "biên bản bàn giao" in sẵn với mấy ô trống rồi không ai điền.

Chúng tôi bỏ hẳn tờ giấy đó. Thay vào đó, hợp đồng ghi rõ rằng video và ảnh chụp tình trạng xe gửi qua Zalo giữa hai bên chính là biên bản bàn giao và biên bản thu hồi.

Lý do rất thực tế: một đoạn video quay quanh xe ghi lại được nhiều hơn bất cứ ô trống nào — vết xước, số km, mức pin, đồ trong xe, tất cả cùng lúc và có dấu thời gian. Và về mặt pháp lý, dữ liệu điện tử là nguồn chứng cứ được công nhận (Điều 94–95 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, Luật Giao dịch điện tử 2023).

Hệ quả kỹ thuật: vì video không chứa được "giá trị xe hai bên thống nhất", nên khi xe mất hoặc hư hỏng toàn bộ, hợp đồng dùng giá thị trường tại thời điểm xảy ra sự việc, không dùng một con số ghi sẵn.

Các khoản phụ phí — nên có bảng, không nên "tuỳ tình hình"

Hợp đồng của chúng tôi liệt kê sẵn, chỉ áp dụng khi thực sự phát sinh:

Khoản	Mức
Rửa xe cơ bản	100.000đ
Khử mùi / vệ sinh sâu	200.000đ
Vệ sinh nặng (hút thuốc trong xe…)	2.000.000đ
Phụ trội quãng đường	3.000đ/km
Trễ giờ trả xe	100.000đ/giờ
Pin tụt dưới 10%	3.000.000đ

Phạt nguội được đối soát trong tối đa 06 tháng sau khi trả xe — có thời hạn rõ ràng, không treo vô hạn.

Checklist khi ai đó đưa bạn hợp đồng thuê xe tự lái

Có dẫn Điều 78 Luật Đường bộ 2024 hay vẫn dẫn luật 2008?
Thời hạn có ghi giờ không, và trễ giờ tính theo bậc nào?
Giới hạn km và đơn giá phụ trội — có con số cụ thể chưa?
Đặt cọc: được chọn hình thức, hay bị ép một cách?
Với xe điện: tiền điện tính theo gì, và có điều khoản cứu hộ xe sàn chưa?
Biên bản bàn giao là cái gì, và ai giữ?
Bảo hiểm: có nói rõ loại nào (TNDS bắt buộc, vật chất xe) không?
Phụ phí có bảng hay để "tuỳ tình hình"?

Nếu bản bạn đang cầm trả lời được cả 8 câu, bạn đang ở chỗ làm ăn tử tế. Còn nếu không, tải bản của chúng tôi ra đối chiếu.

Thuê xe ở Xế Cưng

Chúng tôi có hai xe điện VinFast tự lái ở Vinhomes Grand Park, Thủ Đức: VF 5 từ 700.000đ/ngày và VF 3 từ 500.000đ/ngày. Chưa biết chọn xe nào thì xem so sánh VF 3 và VF 5.

Hợp đồng lập thành 02 bản, mỗi bên giữ 01 bản. Bạn đọc trước ở nhà, đến chỉ việc ký.